Θύελλα αντιδράσεων για την πρόκληση από την νέα πρόεδρο της Βόρειας Μακεδονίας – Αυστηρή απάντηση από Αθήνα και Βρυξέλλες
![](https://www.panhellenicpost.com/wp-content/uploads/2024/05/Gordana-Siljanovska-Davkova1-780x439.png)
Ανέβηκαν οι τόνοι στις σχέσεις της Ελλάδας με τη Βόρεια Μακεδονία ύστερα από τις δηλώσεις της νεοεκλεγείσας προέδρου Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα, κατά την διάρκεια της ορκωμοσίας της σε ειδική συνεδρίαση της Βουλής της γειτονικής χώρας.
Κατά την ορκωμοσία η Σιλιάνοφσκα αποκάλεσε τη χώρα «Μακεδονία» παρά το γεγονός ότι στο κείμενο του όρκου, το οποίο ανάγνωσε ο πρόεδρος της απερχόμενης Βουλής, Γιόβαν Μίτρεσκι καλώντας τη νέα Πρόεδρο να το επαναλάβει, αναφερόταν ως «Βόρεια Μακεδονία».
Η πρέσβης της Ελλάδας στη Βόρεια Μακεδονία, Σοφία Φιλιππίδου, η οποία είχε προσκληθεί στη συνεδρίαση της Βουλής για την ορκωμοσία της Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα, αποχώρησε από την τελετή, ως ένδειξη διαμαρτυρίας.
Ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών: Η πράξη αυτή παραβιάζει κατάφωρα τη Συμφωνία των Πρεσπών
Άμεση ήταν η αντίδραση του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών, το οποίο σε αυστηρό τόνο επισήμανε ότι «η πράξη αυτή παραβιάζει κατάφωρα τη Συμφωνία των Πρεσπών αλλά και το Συντάγμα της γείτονος χώρας, το οποίο έχει εναρμονιστεί με τις διεθνείς της υποχρεώσεις.
Αναλυτικά η ανακοίνωση του ΥΠΕΞ
«Κατά τη σημερινή ορκωμοσία της στη Βουλή, και παρά το γεγονός ότι στο επίσημο κείμενο του όρκου που της υπαγορεύθηκε η χώρα αναφερόταν ως «Βόρεια Μακεδονία», η νέα Πρόεδρος της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας, κυρία Σιλιάνοφσκα-Ντάβκοβα, επέλεξε να αποκαλέσει τη χώρα της «Μακεδονία».
Η πράξη αυτή παραβιάζει κατάφωρα τη Συμφωνία των Πρεσπών αλλά και το Συντάγμα της γείτονος χώρας, το οποίο έχει εναρμονιστεί με τις διεθνείς της υποχρεώσεις. Η ελληνική κυβέρνηση, παρά τις αντιρρήσεις που είχε εκφράσει ως αντιπολίτευση κατά την κύρωση της συμφωνίας, τη σεβάστηκε ως επικυρωθείσα διεθνή συνθήκη που υπερέχει κάθε άλλης διάταξης νόμου.Η Ελλάδα, στο πλαίσιο αυτό, δηλώνει κατηγορηματικά ότι η περαιτέρω πρόοδος στις διμερείς σχέσεις της με τη Βόρεια Μακεδονία καθώς και η ευρωπαϊκή πορεία της τελευταίας εξαρτώνται από την πλήρη εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών και κυρίως από τη χρήση της συνταγματικής ονομασίας της χώρας».
Ομόθυμη καταδίκη και από την Ευρωπαϊκή Ένωση: «Ο πλήρης σεβασμός στη Συνθήκη των Πρεσπών είναι ύψιστης σημασίας για την ένταξη στην ΕΕ»
Έντονες ήταν οι αντιδράσεις και από την πλευρά της ΕΕ με μια σειρά από αξιωματούχους της να εκφράζουν τη δυσαρέσκεια, αλλά και τη λύπη τους για τις δηλώσεις της Σιλιάνοφσκα, υπενθυμίζοντας ότι η τήρηση των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Βόρεια Μακεδονία ως προς τη Συμφωνία των Πρεσπών αποτελούν ύψιστης σημασίας κριτήριο για την ενταξιακή πορεία της χώρας.
Μέσω ανάρτησής της στο Twitter, η απερχόμενη πρόεδρος της Κομισιόν κι εκ νέου υποψήφια για το αξίωμα, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν, υπογράμμισε ότι «προκειμένου η Βόρεια Μακεδονία να συνεχίσει την επιτυχημένη πορεία της προς την ένταξη στην ΕΕ, είναι υψίστης σημασίας η χώρα να συνεχίσει την πορεία των μεταρρυθμίσεων και τον πλήρη σεβασμό των δεσμευτικών συμφωνιών της, συμπεριλαμβανομένης της Συμφωνίας των Πρεσπών».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, ο οποίος χαρακτήρισε ως «πολύ απογοητευτικό το γεγονός ότι η νέα πρόεδρος της Βόρειας Μακεδονίας δεν χρησιμοποίησε το συνταγματικό όνομα της χώρας κατά τη σημερινή τελετή ορκωμοσίας».
«Η ΕΕ υπενθυμίζει τη σημασία της συνεχούς εφαρμογής των νομικά δεσμευτικών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας των Πρεσπών με την Ελλάδα», πρόσθεσε.
Θέση για το ζήτημα πήρε και η εκπρόσωπος εξωτερικών υποθέσεων της Κομισιόν, Ναμπίλα Μασράλι, η οποία επισήμανε ότι «η ΕΕ εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι η νέα Πρόεδρος της Βόρειας Μακεδονίας δεν χρησιμοποίησε το συνταγματικό όνομα της χώρας κατά τη σημερινή τελετή ορκωμοσίας»
Σημείωσε, ακόμη, ότι η ΕΕ υπενθυμίζει τη σημασία του πλήρους σεβασμού των υφιστάμενων, νομικά δεσμευτικών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της Συμφωνίας των Πρεσπών με την Ελλάδα.
«Θύελλα» αντιδράσεων από τα κόμματα της αντιπολίτευσης
Οι προκλητικές αναφορές της Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα προκάλεσαν τις έντονες αντιδράσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης στο εσωτερικό της Ελλάδας, τα οποία στρέφουν τα βέλη τους και προς την κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη αξιώνοντας τις δέουσες αντιδράσεις από την ελληνική πλευρά τόσο σε διμερές, όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Στέφανος Κασσελάκης, με ανάρτησή του στο Twitter, εξαπέλυσε επίθεση στην κυβέρνηση και στον πρωθυπουργό, ψέγοντάς τον για τη στάση του απέναντι στη Συμφωνία των Πρεσπών κι αναφέροντας ότι «ή τη θεωρείτε επωφελή συμφωνία για την Ελλάδα και την τηρείτε, ή τη θεωρείτε κακή συμφωνία και φοράτε την περικεφαλαία σας και πάτε στους ομοϊδεάτες σας και την ακυρώνετε».
Επισήμανε, ακόμη, ότι «η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ σήκωσε στην πλάτη της όλη την Ελλάδα στη Συμφωνία των Πρεσπών, την ώρα που εσείς φοβόσασταν να στηρίξετε την πάγια εθνική θέση, μη χάσετε εθνικιστικά ψηφαλάκια».
«Εμείς, ως η παράταξη η οποία πλήρωσε ακριβά τον πατριωτισμό της, καλούμε τη νέα ηγεσία της Βόρειας Μακεδονίας να συνετιστεί και να αναλογιστεί τις ευθύνες της απέναντι στην Ιστορία και στο μέλλον του λαού της», κατέληξε ο Στέφανος Κασσελάκης.
Την έντονη διαμαρτυρία του για την «προκλητική αναφορά της νέας προέδρου της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας η οποία προέβη σε εξόφθαλμη παραβίαση της Συμφωνίας των Πρεσπών», εξέφρασε μέσω ανακοίνωσής του και ο ΣΥΡΙΖΑ, καλώντας την κυβέρνηση Μητσοτάκη «να εγκαταλείψει επιτέλους την μικροπολιτική διαχείριση της εξωτερικής πολιτικής και να προβεί στις δέουσες ενέργειες».
Ακολούθως άσκησε κριτική στον πρωθυπουργό για την διαχείριση που έκανε στα πέντε χρόνια της διακυβέρνησης του.
«Ο κ. Μητσοτάκης, με την αδιαφανή και ανεύθυνη πολιτική του, κατάφερε να συρρικνώσει σημαντικά το γεωπολιτικό αποτύπωμα και τον ρόλο της χώρας μας και στα Δυτικά Βαλκάνια, το οποίο με τόσο κόπο έχτισε ο ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ το διάστημα 2015-2019, προκειμένου να χαϊδέψει αυτιά σε ακροδεξιά ακροατήρια. Τα ίδια φυσικά ισχύουν και για το αδελφό κόμμα της ΝΔ στο ΕΛΚ, VMRO-DPMNE, το οποίο έχει επιδοθεί σε ένα οργιώδες κρεσέντο ανέξοδου λαϊκισμού, αντιμετωπίζοντας το διεθνές δίκαιο περίπου σαν μια ενοχλητική συγκυρία την οποία μπορεί να προσπεράσει».
Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, κάλεσε την κυβέρνηση Μητσοτάκη «να εγκαταλείψει αυτήν την παθητική στάση της και να αντιμετωπίσει άμεσα, με αυστηρότητα, στη βάση των προβλέψεων της Συμφωνίας και με κινητοποίηση όλων των διαθέσιμων διπλωματικών μέσων σε διεθνές και ευρωπαϊκό επίπεδο, οποιαδήποτε χρήση όρων ή ενέργειες από τη νέα πρόεδρο και τα μέλη της νέας κυβέρνησης της Βόρειας Μακεδονίας παραβιάζουν τη Συμφωνία των Πρεσπών – ειδικά δε τη συνταγματική της ονομασία».
Συνεχίζοντας την επίθεση υποστήριξε: «Η νέα αυτή διπλωματική αποτυχία της χώρας φέρει φαρδιά – πλατιά την υπογραφή της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Τι έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης για να μη φτάσουμε σε αυτό το σημείο; Τίποτα απολύτως, παρά μόνο μικροπολιτική επικοινωνία. Ούτε τα Μνημόνια έφερε προς κύρωση, ούτε συνεκλήθη ποτέ το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας – παρά την πρόβλεψη για ένα τον χρόνο – το οποίο θα οδηγούσε στη συνομολόγηση δεκάδων νέων συμφωνιών, ενισχύοντας έτσι την επιρροή της χώρας μας. Παράλληλα η κυβέρνηση δεν άσκησε πίεση ώστε να διασφαλίσει ότι η Βόρεια Μακεδονία θα υλοποιούσε τις υποχρεώσεις της για σχολικά βιβλία, εμπορικά σήματα, διαβατήρια και πινακίδες αυτοκινήτων. Το μόνο που έκανε όλα αυτά τα χρόνια ήταν να αποφεύγει οποιαδήποτε ενεργητική εμπλοκή με τη Συμφωνία για να διατηρήσει τις εσωκομματικές της ισορροπίες».
Κλείνοντας, καταλόγισε στην κυβέρνηση ότι «φέρει βαρύτατες ευθύνες για την μικροκομματική και επικοινωνιακή λογική με την οποία διαχειρίζεται τις σχέσεις της χώρας με όλες τις γειτονικές μας χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Βόρειας Μακεδονίας, καθώς επέλεξε να ζημιώσει τα εθνικά συμφέροντα για να μην ζημιώσει τα κομματικά της συμφέροντα».
Ως «βαρύτατη πρόκληση» χαρακτήρισε το ΠΑΣΟΚ το περιστατικό που συνέβη κατά την ορκομωσία της νέας προέδρου της Βόρειας Μακεδονίας, τονίζοντας ότι αναμένει την αντίδραση της κυβέρνησης σε διμερές και σε διεθνές επίπεδο.
Σε δήλωσή του ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος και υπεύθυνος του Κ.Τ.Ε. Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ, Δημήτρης Μάντζος, ανέφερε:
«Η αναφορά της νεοεκλεγείσας Προέδρου της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας, Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα, σε «Μακεδονία» αντί για τη συνταγματική ονομασία της γειτονικής χώρας, κατά την τελετή ορκωμοσίας της, συνιστά βαρύτατη πρόκληση.
Αποτελεί μια, δυστυχώς, αναμενόμενη ενέργεια, που είχε προαναγγελθεί εδώ και καιρό από το εθνικιστικό VMRO-DPMNE και υλοποιήθηκε σε μηδενικό χρόνο, παραβιάζοντας τη Συμφωνία των Πρεσπών και αναιρώντας το θεμέλιο αυτής.
Ο Πρωθυπουργός μίλησε χθες για «ζητήματα» που θα ανακύψουν, αν η προεκλογική ρητορική συνεχιζόταν και μετεκλογικά. Αναμένουμε πλέον τις ενέργειες, στις οποίες θα προχωρήσει η Ελληνική Κυβέρνηση για να αντιδράσει στην πρόκληση, απαντώντας τόσο σε διμερές όσο και σε πολυμερές επίπεδο, γνωστοποιώντας το ζήτημα στους διεθνείς οργανισμούς, ΕΕ και ΝΑΤΟ».
Για το ζήτημα τοποθετήθηκε και το ΚΚΕ, το οποίο σε ανακοίνωσή του επισημαίνει ότι «επιβεβαιώνεται ότι η Συμφωνία των Πρεσπών υπηρετούσε μόνο την είσοδο της χώρας στο ΝΑΤΟ».
Συγκεκριμένα το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος αναφέρει:
«Οι αναφορές της νέας Προέδρου της Βόρειας Μακεδονίας επιβεβαιώνουν την εκτίμηση του ΚΚΕ, ότι η Συμφωνία των Πρεσπών δεν υπηρετούσε την πραγματική επίλυση των διαφορών των δυο χωρών, αλλά τελικά μόνο την είσοδο της γειτονικής χώρας στο ΝΑΤΟ που έχει αποδειχθεί ως ο βασικός παράγοντας της αποσταθεροποίησης και της τροφοδότησης του εθνικισμού στα Βαλκάνια».
«Οι τελευταίες εξελίξεις εκθέτουν τόσο την προηγούμενη κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ που υπερασπίστηκε τη ΝΑΤΟϊκή προοπτική της Βόρειας Μακεδονίας, στο όνομα δήθεν της εξομάλυνσης των σχέσεων των δυο χωρών στο πλαίσιο της “συμμαχίας”, όσο και τη ΝΔ και τα αλλά κόμματα που από τη μια ψάρευαν στα θολά κι επικίνδυνα νερά του εθνικισμού και από την άλλη αποσιωπούσαν τον πραγματικό ΝΑΤΟϊκό χαρακτήρα της συμφωνίας. Άλλωστε η κυβέρνηση της ΝΔ εξελίσσεται σε πρωτοπαλίκαρο των σχεδιασμών του ΝΑΤΟ και στα Βαλκάνια, όπως αποδείχθηκε και με τη στάση της για την είσοδο του προτεκτοράτου του Κοσσόβου στο Συμβούλιο της Ευρώπης» καταλήγει η ανακοίνωση του κόμματος.
«Αυτά που συνέβησαν σήμερα στην ορκωμοσία της ΠτΔ στα Σκόπια επιβεβαιώνουν πόσο δίκιο είχαμε όλοι όσοι αντισταθήκαμε με σθένος στη συμφωνία των Πρεσπών», ανέφερε σε δήλωσή του ο Ανδρέας Λοβέρδος.
Ο πρόεδρος των Δημοκρατών συμπλήρωσε πώς είχε διατυπώσει «από τη πρώτη στιγμή την άποψη ότι με τη συμφωνία αυτή ουσιαστικά παραδίδουμε το όνομα της Μακεδονίας στη γειτονική χώρα. Το επεσήμανα με ιδιαίτερη έμφαση και την περίοδο της διεκδίκησης της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ χωρίς να βρω τότε ευήκοα ώτα από τους συνυποψηφίους μου».
Σύμφωνα με τον κ. Λοβέρδο αποδεχόμενη το όνομα «Βόρεια Μακεδονία» η Ελλάδα, άνοιξε την πόρτα στους εθνικιστικές των Σκοπίων για να κάνουν αυτό που ξέρουν πολύ καλά και εκφράστηκε αμέσως μετά την εκλογή του VMRO δια της νέας ΠτΔ της γειτονικής χώρας. Πρόσθεσε δε ότι είναι οι «ευθύνες του Αλέξη Τσίπρα ιστορικές και ήδη βιώνουμε τις συνέπειες της συμφωνίας του με τον Ζόραν Ζάεφ», όπως και στον «Κυριάκο Μητσοτάκη γιατί δεν προέβλεψε τις αρνητικές εξελίξεις ούτε έλαβε κανένα προληπτικό μέτρο για να μη φτάσουμε σήμερα σε αυτή την κορυφαία πρόκληση».
Ο κ. Λοβέρδος σημειώνει ότι, η αποχώρηση της Ελληνίδας πρέσβη από την ορκωμοσία είναι το ελάχιστο, που ασφαλώς δεν αρκεί και επισημαίνει ότι «η κυβέρνηση οφείλει άμεσα να αναλάβει όλες τις αναγκαίες διπλωματικές πρωτοβουλίες ώστε να γίνει αντιληπτό στα Σκόπια ότι τέτοιες προκλήσεις δεν μπορούν να μένουν χωρίς συνέπειες».
Ηχηρή παρέμβαση Νίκου Κοτζιά: «Άμεσα προς ψήφιση τα 3 μνημόνια με τη Βόρεια Μακεδονία, η αντιπολίτευση να ξυπνήσει»
Ο Νίκος Κοτζιάς σχολίασε τις εξελίξεις στη Βόρεια Μακεδονία και την πρόκληση της νέας προέδρου της χώρας, Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα, η οποία αποκάλεσε τη χώρα της «Μακεδονία» κατά τη διάρκεια της ορκωμοσίας της.
Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών, ο οποίος πρωτοστάτησε στην υπογραφή της Συμφωνίας των Πρεσπών, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου και ζήτησε από την αντιπολίτευση να «ξυπνήσει» και τα κόμματα της Βουλής να φέρουν άμεσα προς ψήφιση τα τρία μνημόνια συνεργασίας με τη Βόρεια Μακεδονία.
Παράλληλα, χαρακτήρισε «βλακώδη» την διατύπωση της ανακοίνωσης του ΥΠΕΞ, τονίζοντας ότι «η ΝΔ ως αντιπολίτευση αντιτάχθηκε στην Συμφωνία. ΟΧΙ “η Ελληνική Κυβερνηση ως αντιπολιτευση”» .
Βόρεια Μακεδονία: Το μεγαλύτερο αλβανικό κόμμα της χώρας κατηγορεί τη Σιλιάνοφσκα ότι παραβίασε το Σύνταγμα
Οι δηλώσεις της νέας προέδρου της Βόρειας Μακεδονίας προκάλεσαν σφοδρές αντιδράσεις και στο εσωτερικό της γειτονικής χώρας.
Συγκεκριμένα, το μεγαλύτερο αλβανικό κόμμα στη Βόρεια Μακεδονία, το DUI του Αλί Αχμέτι εκτίμησε πως η νέα πρόεδρος της χώρας, Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα, κατά την σημερινή της ορκωμοσία παραβίασε το Σύνταγμα και προκάλεσε κρίση στις σχέσεις της Βόρειας Μακεδονίας με την Ελλάδα.
«Λυπούμαστε για την ομιλία της Σιλιάνοφσκα-Ντάβκοβα. Με την πρώτη της κι΄ όλας φράση καταπάτησε το Σύνταγμα, μην αναφέροντας τη λέξη ούτε Δημοκρατία, ούτε την ονομασία Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, με όλες τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει κάτι τέτοιο… Με την πρώτη της φράση προκάλεσε ήδη κρίση μεταξύ της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας και της Ελλάδας», δήλωσε ο βουλευτής του DUI, Άρμπερ Αντέμι.
Ποια είναι η Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα
Υπενθυμίζεται ότι η 71χρονη Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα εξελέγη Πρόεδρος της Βόρειας Μακεδονίας στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών που διεξήχθη την Τετάρτη 8 Μαΐου, ως υποψήφια του VMRO-DPMNE, επικρατώντας, με ποσοστό 65%, του μέχρι σήμερα προέδρου της χώρας, Στέβο Πεντάροφσκι.
Παράλληλα με τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών διεξήχθησαν στη χώρα και οι βουλευτικές εκλογές, στις οποίες το δεξιό αντιπολιτευόμενο κόμμα VMRO-DPMNE πέτυχε σημαντική νίκη, καταλαμβάνοντας 58 εκ των 120 εδρών της Βουλής.
Το κόμμα άρχισε διαπραγματεύσεις με τον συνασπισμό των αντιπολιτευόμενων αλβανικών κομμάτων «Αξίζει» για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Πηγή: enikos.gr
Σχόλια Facebook